Món quà “giấy khai sinh”

TT - Sáng 29-5, 54 trẻ em đường phố được tham gia buổi sinh hoạt đầy ý nghĩa do nhóm sinh viên tình nguyện “Những ước mơ xanh” và đoàn viên chi đoàn xây dựng Đoàn (thuộc Đoàn cơ quan Thành đoàn TP.HCM) tổ chức.

Một trong những nội dung sinh hoạt đó là: các em viết những ước mơ của mình trên giấy, rồi bỏ vào bong bóng thả lên trời cao. Hỏi lại các bạn sinh viên tình nguyện và đoàn viên tham gia tổ chức: ước mơ của các em là gì? Câu trả lời thật xúc động: các em ước mơ làm thầy giáo, làm cô giáo, ước mơ mình có nhà, ước mơ mình học hết lớp 12, ước mơ làm ca sĩ… Ai cũng mong muốn và cũng muốn góp tay, chung sức cho những ước mơ ấy của các em trở thành hiện thực. Chúc các em đạt được những ước mơ của mình.

Trong những ước mơ hồn nhiên và trong sáng đó của 54 trẻ em đường phố, không có em nào ước mơ là mình có giấy khai sinh, mặc dù không ít em chưa có giấy khai sinh. Điều đó cũng thật dễ hiểu, bởi các em chưa đủ tuổi để hiểu giấy khai sinh là gì, giấy khai sinh có ý nghĩa như thế nào đối với cuộc đời của các em. Các em cũng không hiểu rằng có thể vì không có giấy khai sinh mà ước mơ đã bay cao của mình khó thực hiện được.

Một trong những quyền quan trọng đầu tiên của trẻ em là quyền được khai sinh.

Nguyên tắc 3 trong Tuyên ngôn của Liên Hiệp Quốc về quyền trẻ em năm 1959 ghi nhận: “Trẻ em khi sinh ra có quyền được khai sinh”. Khoản 1, điều 7 Công ước của Liên Hiệp Quốc về quyền trẻ em qui định: “Trẻ em phải được đăng ký ngay lập tức sau khi sinh ra và có quyền có họ tên, có quyền có quốc tịch và trong chừng mực có thể, có quyền biết cha mẹ mình và được cha mẹ mình chăm sóc”.

Quyền cơ bản đầu tiên của trẻ em cũng được qui định trong Luật bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em VN là: “Trẻ em có quyền được khai sinh và có quốc tịch” (khoản 1, điều 5).

Có thể nói, quyền được khai sinh là quyền đầu tiên để khẳng định mỗi trẻ em là một công dân của một quốc gia, một công dân bình đẳng như mọi công dân khác.

Tuy nhiên, quyền được khai sinh của trẻ em có được thực hiện hay không, điều đó không do trẻ em mà phụ thuộc vào người lớn có trách nhiệm phải khai sinh cho trẻ em. Trên thực tế, vì nhiều lý do khác nhau mà đã có không ít đứa trẻ mất đi quyền cơ bản đầu tiên này.

Chỉ tính riêng tại Trung tâm nuôi dạy trẻ tàn tật mồ côi Thị Nghè đã có 60/379 trẻ em chưa có giấy khai sinh; Trung tâm nuôi dưỡng bảo trợ trẻ em Tam Bình cũng có 20 em chưa có giấy khai sinh... Con số đó sẽ cao hơn nếu tính hết các trung tâm nuôi dạy bảo trợ trẻ em và các mái ấm, nhà mở trên địa bàn TP.HCM và rộng hơn, trên phạm vi cả nước.

Chúng ta phải làm gì? Bằng tình cảm và trách nhiệm, các trung tâm nuôi dạy bảo trợ trẻ em và các mái ấm, nhà mở đều cố gắng để làm khai sinh cho trẻ. Được biết, ngay trong Tháng thanh niên năm 2005, đoàn viên, sinh viên Trường đại học Luật TP.HCM đã tổ chức ra quân chiến dịch Ngày thứ bảy tình nguyện “Vì thành phố không còn trẻ em cơ nhỡ”, trong đó có nội dung làm khai sinh cho trẻ em chưa có khai sinh.

Anh Bùi Quang Huy, bí thư đoàn trường, cho biết đến nay đoàn trường đã phối hợp với cơ quan chức năng để làm khai sinh cho 27 em trên tổng số 155 em được khảo sát chưa có giấy khai sinh. Anh Bùi Quang Huy cũng cho biết: số các em còn lại chưa làm khai sinh được vì vướng mắc về thủ tục theo qui định của pháp luật và chưa có sự thống nhất trong thực hiện vấn đề này ở một số địa phương.

Mong rằng nhân Ngày quốc tế thiếu nhi 1-6, các em thiếu nhi có hoàn cảnh đặc biệt sẽ được tặng nhiều món quà có ý nghĩa, trong đó có món quà “giấy khai sinh”.

Nguồn: TRẦN TRỌNG TUẤN (Phó bí thư Thành đoàn TP.HCM)